کوینهای حریم خصوصی چقدر خصوصی هستند؟ آیا قانونیاند؟ در این بررسی جامع، به این پرسشها و موارد دیگر پاسخ میدهیم.
بیتکوین بهعنوان یک سیستم پولی جایگزین برای ارزهای ملی تحت کنترل دولت معرفی شد. بااینحال، به دلیل ماهیت مستعارش، برخی معتقدند ویژگیهای کافی برای حفاظت از حریم خصوصی کاربران ندارد، بهویژه در کشورهایی که استفاده از ارزهای دیجیتال را ممنوع یا محدود کردهاند. در واقع، بیتکوین در برخی جنبهها حتی کمتر از ارزهای فیات حریم خصوصی دارد، چرا که بلاکچین عمومی آن این امکان را میدهد که با تحلیل زنجیره، هویت واقعی پشت یک آدرس عمومی آشکار شود.
برای حل این مشکل، کوینهای حریم خصوصی مانند مونرو و دش معرفی شدند تا امکان انتقال ارزش بهصورت ناشناس را فراهم کنند. پس از آن، بسیاری دیگر از ارزهای خصوصی ایجاد شدند. اما کدامیک واقعاً خصوصیتر است؟
امروز آنقدر کوینهای حریم خصوصی مختلف در بازار وجود دارد که انتخاب بهترین گزینه دشوار شده است. باید توجه داشت که این کوینها بهطور فزایندهای در تیررس نهادهای ضد پولشویی (AML) قرار دارند، زیرا میتوانند برای تأمین مالی تروریسم یا پولشویی استفاده شوند و به همین دلیل از بسیاری صرافیها حذف شدهاند. بنابراین هنگام کار با این ارزها حتماً قوانین محلی را در نظر بگیرید.
در ادامه میخوانید:
این مقاله به بررسی مهمترین کوینهای حریم خصوصی و ویژگیهای متمایز آنها میپردازد.
کوینهای حریم خصوصی چیستند؟
کوینهای حریم خصوصی دستهای از ارزهای دیجیتال هستند که تراکنشهای بلاکچینی خصوصی و ناشناس را امکانپذیر میسازند، با پنهان کردن مبدأ و مقصد تراکنشها. برخی از روشهای رایج شامل مخفی کردن موجودی واقعی کیف پول و آدرس کاربر و ترکیب چندین تراکنش با یکدیگر برای جلوگیری از تحلیل زنجیره است.
درحالیکه بیتکوین و سایر بلاکچینهای غیرخصوصی اجازه میدهند هر کسی آدرسها و تراکنشها را ببیند، کوینهای حریم خصوصی دو ویژگی کلیدی را مدیریت میکنند: ناشناسی (anonymity) و غیرقابلردیابی بودن (untraceability) . ناشناسی هویت فرد پشت تراکنش را پنهان میکند و غیرقابلردیابی بودن، دنبال کردن مسیر تراکنشها را برای طرفهای ثالث عملاً ناممکن میسازد.
استراتژیهای مورد استفاده در کوینهای حریم خصوصی
برای تضمین ناشناسی و غیرقابلردیابی بودن، کوینهای حریم خصوصی از روشهای گوناگونی استفاده میکنند:
- آدرسهای مخفی (Stealth Addresses)
- امضاهای حلقوی (Ring Signatures)
- CoinJoin
- اثباتهای دانش صفر (zk-SNARKs)
مونرو (XMR) از نسخهای به نام پروتکل آدرس مخفی دوکلیدی (DKSAP) استفاده میکند. CoinJoin تراکنشهای چند نفر را در یک تراکنش ترکیب و سپس بین کاربران با آدرسهای جدید توزیع میکند. zk-SNARKs به دارندگان رمزارز اجازه میدهد بدون افشای اطلاعات حساس مانند طرفین تراکنش یا موجودی حساب، اعتبار تراکنش را اثبات کنند.
آیا کوینهای خصوصی قانونیاند؟
بله و خیر. بسته به قوانین هر کشور متفاوت است. مثلاً کره جنوبی معاملات کوینهای خصوصی را در صرافیهای داخلی ممنوع کرده تا جلوی پولشویی گرفته شود. در کشورهایی که ممنوع نکردهاند هم بهطور رسمی تأیید نشدهاند و بیشتر در یک منطقه خاکستری قانونی فعالیت میکنند.
در ایالات متحده، دولت بهجای ممنوعیت، روی توسعه ابزارهایی کار میکند که بتواند تراکنشهای خصوصی را آشکار کند.
هرچند استفاده از کوینهای خصوصی الزاماً به معنای فعالیتهای غیرقانونی نیست و بسیاری صرفاً برای حفظ حریم مالیشان از آنها استفاده میکنند. بااینحال، نهادهایی مانند گروه ویژه اقدام مالی (FATF) توجه زیادی به آنها دارند. FATF این ارزها را AEC یا “ارزهای با ناشناسسازی تقویتشده” مینامد.
چرا کوینهای خصوصی در برخی صرافیها از فهرست خارج میشوند؟
حذف شدن کوینهای حریم خصوصی از صرافیها معمولاً به دیدگاه کشورها درباره تراکنشهای ناشناس و الزامات ضد پولشویی مربوط است. نهادهای نظارتی میتوانند صرافیهای متمرکز را مجبور به رعایت قوانین کنند. به همین دلیل، صرافیهایی مثل Bittrex، CoinCheck، Coinbase UK و ShapeShift، کوینهایی مانند دش، مونرو و زیکش را از فهرست خارج کردهاند.
بهترین کوینهای حریم خصوصی
- دش (Dash): ابتدا فورکی از بیتکوین بود و با ویژگی PrivateSend امکان ناشناسسازی تراکنشها را فراهم میکند.
- مونرو (Monero): یکی از ناشناسترین ارزهای موجود که از RingCT و آدرسهای مخفی استفاده میکند.
- زیکش (Zcash): با مکانیزم zk-SNARKs و گزینه تراکنشهای محافظتشده شناخته میشود.
- بیم (Beam) و گرین (Grin): بر پایه پروتکل Mimblewimble ساخته شدهاند و علاوه بر حریم خصوصی، بر مقیاسپذیری نیز تمرکز دارند.
- پیویکس (PIVX): ابتدا مبتنی بر اثبات کار بود و سپس به اثبات سهام تغییر یافت و از پروتکل SHIELD برای ناشناسسازی تراکنشها استفاده میکند.
چشمانداز آینده کوینهای حریم خصوصی
رمزارزهای خصوصی بخش مهمی از اکوسیستم کریپتو هستند، چون ماهیت اصلی رمزنگاری، ایجاد ارتباط امن در حضور ناظران است. اما به دلیل پتانسیل سوءاستفاده، دولتها نگاه سردی به آنها دارند. با اینکه گزارشها نشان میدهند تنها درصد کمی از رمزارزها برای فعالیتهای غیرقانونی استفاده میشوند، فشار برای محدود کردن یا ممنوعیت این کوینها رو به افزایش است.
در این میان، مونرو همچنان قویترین ویژگیهای حریم خصوصی را دارد، درحالیکه زیکش و دش امکان تراکنشهای عمومی یا خصوصی را به انتخاب کاربر ارائه میدهند. بیم و گرین هم مناسب کسانی هستند که مقیاسپذیری را بهاندازه حریم خصوصی مهم میدانند.